Afbeelding
Column

Nederlands-Indië en WOII

Algemeen 506 keer gelezen

Op 15 augustus 2020 was het precies 75 jaar geleden dat, kort na de bombardementen op Hiroshima en Nagasaki, Japan capituleerde. Daarmee kwam officieel een einde aan de Tweede Wereldoorlog in het Koninkrijk der Nederlanden. Als gemeente Hellevoetsluis legden wij afgelopen zaterdag een krans bij het veteranenmonument in de Vesting in aanwezigheid van de veteranencommissie en leden van de Rotary. Ter nagedachtenis aan alle slachtoffers van het Japanse oorlogsgeweld, opdat we niet vergeten. Ook droegen we het speldje met de melati, de Indische jasmijn, als symbool van respect en verbondenheid.

Het voormalige Nederlands-Indië werd van 1942 tot 1945 bezet door Japan, bondgenoot van Duitsland in Zuidoost-Azië. Miljoenen inwoners van ons Koninkrijk hebben zwaar geleden vanwege honger, dwangarbeid, geweld, vernedering en terreur. Naast de vele doden die zijn gevallen werkte de oorlog daarna door bij de velen die de verschrikkingen wisten te overleven. De media melden de afgelopen weken veel persoonlijke verhalen. Zo stond in Groot-Hellevoet het verhaal over de vader van de Hellevoeter, Hendrik Boot. Hij schreef er een boek over ‘Scheepsrampen en jappenkampen’. Daarin beschrijft hij hoe Cor Boot de torpederingen overleefde als ook Jappenkampen en de Pakan Boeroe-spoorweg. Het boek vergde veel onderzoek, want zijn vader had er maar weinig over verteld.

Ook andere Hellevoeters kunnen meepraten over het leed dat een groot deel van onze samenleving diep getroffen heeft en nog altijd doorwerkt tot op de dag van vandaag. Nederland is blijvend veranderd door de komst van meer dan 350.000 mensen uit voormalig Nederlands-Indië. Inmiddels zijn dit meer dan 2 miljoen Nederlanders. Zelf heb ik ook Indonesische voorouders en toen ik begin jaren negentig mijn Indonesische deel van de familie vertelde over de prettige tijd dat ik in Japan woonde, was dat voor hen onverteerbaar. Zoveel jaren na de oorlog stonden de wreedheden uit de Jappenkampen nog altijd op hun netvlies.

Twee dagen na de capitulatie van Japan, op 17 augustus 1945, riep Soekarno de onafhankelijkheid uit. Er volgde veel geweld en willekeur tegen iedereen die ervan verdacht werd Hollands-gezind te zijn. Politionele acties volgden die velen het leven kostten. In 1949, na zware internationale druk op de Nederlandse regering, vond de soevereiniteitsoverdracht plaats en werd Indonesië zelfstandig.

Uit de krant